Þessi flugsveit hefur mikla sögulega tengingu við Ísland. Hún var nefnilega stofnuð hér á landi vorið 1941 og skipuð landflótta norskum flugliðum.

330. flugsveitin er í dag elsta starfandi flugsveit norska flughersins.

Starfsemi 330. flugsveitarinnar hefur oftast verið nátengd hafinu. Hér á landi fékk hún það hlutverk að sinna skipalestavernd, og leit að kafbátum og óvinaflugvélum. Megin bækistöðin var í Skerjafirði við Reykjavík, en einnig voru settar á fót bækistöðvar á Akureyri og á Reyðarfirði.

Flugsveitin notaði upphaflega Northrop N-3PB sjólflugvélar. Seinna var skipti hún svo yfir á öflugri Catalina flugbáta. Í árslok 1942 var hún flutt til Skotlands.

Saga 330. flugsveitarinnar er mjög merk og hún hefur bjargað mörgum mannslífum. Hér er mjög skemmtilegt myndband frá upphafsdögum hennar í Reykjavík þegar þeir voru enn á Northrop-unum:

Í mörgum tilvikum eru þau eins og tímahylki, full af áhugaverðum fornminjum.

Fyrirtækið Odyssey Maritime Exploration hefur fundið mörg áhugaverð skipsflök á undanförnum árum. Þetta fyrirtæki fann leifarnar af flaki HMS Victory. 

Smellið hér til að skoða umfjöllun um þessi flök á skemmtilegri heimasíðu þeirra. 

Skipið hefur verið afar glæsilegt í alla staði eins og sjá má á þessu myndbandi:

Þessar bækur eiga ekkert sameiginlegt, hvorki efnislega né markaðslega.

Þetta er bara út í hött og ég furða mig á að útgefendur, höfundar og aðrir skuli láta þetta yfir sig ganga.

Þetta gerir það að verkum, að bækur fræðilegs eðlis (sem ekki eru ævisögur) komast nánast hvergi á blað, jafnvel þó þær seljist mjög vel.

Auðvitað eiga fræðibækurnar að vera í flokki út af fyrir sig, og handbækurnar síðan í eigin flokki.

Um 500 manns buðu sig fram til stjórnlagaþings.

Samkvæmt öðrum kafla stjórnarskrárinnar er hver 35 ára gamall maður, sem fullnægir skilyrðum kosningarréttar til Alþingis, að fráskildu búsetuskilyrðinu kjörgengur til embættis forseta. Búsetuskilyrðið gengur út á það að forsetaframbjóðandi skal hafa lögheimili á Íslandi. Frambjóðandinn þarf að útvega að minnsta kosti 1.500 undirskriftir meðmælenda, en þó ekki fleiri en 3.000.

Þetta er nú allt og sumt sem þarf til að fara í forsetaframboð. 

Eðli kosningabarátta hefur breyst mikið og mjög hratt á undanförnum árum. Netið skiptir æ meira máli og þar er hægt að gera mjög margt án þess að það þurfi að kosta mikið. Þetta kom ágætlega í ljós í kosningunum til stjórnlagaþings.

Frambjóðendur til forsetaembættis gætu hæglega orðið mjög margir. Það er einungis ein umferð í kosningunum og sú persóna hreppir hnossið sem fær flest atkvæði. Þá skiptir engu máli hvort það eru 60% atkvæða, 40% eða bara 5%.

Hver og einn frambjóðandi fær sína fimm mínútna frægð í fjölmiðlum og víðar - og fær nafn sitt skráð á spjöld sögunnar.

Kosningarnar gætu hæglega orðið mjög alþýðlegar.

Það yrði gaman.

------------------------

Ítarefni:

Stjórnarskráin

Lög um framboð og kjör forseta Íslands

Ég útbjó til gamans smá myndband með upptöku af lestrinum og smá inngangi og eftirmála - það er ég myndskreytti upptökuna.

Þetta má með því að smella hér.

Það er örugglega ekkert nýtt að þessi tegund sé í íslenskri lögsögu. Hún hefur komið og farið með hitasveiflum í hafinu og breytingum í stofnstærð makrílsins. Við verðum að athuga að í raun höfum við afskaplega stutta reynslu af sveiflum og breytingum í fiskgengd á Íslandsmiðum. Þekking okkar er mjög takmörkuð - tímaseríur stuttar og rannsóknir ná í raun til mjög skamms tíma.

Það er gaman að makríllinn skuli aftur kominn til Íslands og vonandi verður hann hér sem lengst í þetta sinn. Við erum augljóslega að sigla inn í hlýskeið á norðurhveli jarðar.

Fyrstu vertíðarnar eftir að makríllinn fór aftur að veiðast hér þá var nýting hans ekki til fyrirmyndar, - reyndar til háborinnar skammar. Makríll er matfiskur og mikið lostæti sem slíkur. Að veiða hann til bræðslu er hneyksli sem á hvergi að þekkjast. Menn geta alveg eins stundað bræðsluveiðar á þorsk og ýsu. Það er ánægjulegt að okkur skuli hafa tekist að söðla um í þessum efnum þar sem sjávarútvegsfyrirtækin hafa fjárfest í búnaði til frystingar og fullvinnslu um leið og menn hafa fundið markaði fyrir afurðirnar.

Þetta er nú allt að skila sér í mikilli vinnu og verðmætum - sannkallaðri gósentíð fyrir sjómenn, landverkafólk og sjávarbyggðir víðs vegar með ströndum landsins.

Nú er mikilvægt að menn semji ekki af sér í einhverju bráðræði eða hræðslukasti við andstæðinga okkar.

Meira hef ég ekki að segja, nema ég bendi bara á þessa færslu mína hér frá því fyrr í mánuðinum.

 Sjá nánar með því að smella hér.

Þar segir Sigurður Bogi Sævarsson meðal annars;

"Magnús Þór Hafsteinsson hefur nú skráð þessa merku sögu sem var nauðsynjaverk. Enn koma fram nýjar heimildir um gang síðari heimsstyrjaldar. Púslum er raðað saman í myndina í bók um mestu hernaðaraðgerðir Íslandssögunnar. Til þess að gera hafa íslenskar bækur um síðari heimsstyrjöldina á Íslandi verið hver annarri líkar, mest verið fjallað um sambúð herliðs og þjóðar á nyrsta hjara og umskiptin miklu sem stríðinu fylgdu. Þetta rit er hins vegar svo miklu meira og síst ofmælt að tala um afreksverk Magnúsar Þórs - bók sem á eirindi miklu víðar en bara hérlendis."

Ég þakka að sjálfsögu fyrir þessi góðu orð. Sigurður Bogi finnur kannski helst að bókinni að hún hefði mátt vera styttri. Hann skrifar; "Efnið hefði þó ef til vill mátt vera samanþjappaðra og bókin einhverjum blaðsíðum færri".

"Skipalestirnar, sem sigldu milil Hvalfjarðar og Norðvestur-Rússlands, hafa af einhverjum orsökum aldrei fengið þann sess í Íslandssögunni sem þær eiga svo fyllilega skilið. Kannski er orsökin margþætt. Þessar siglingar voru mikið leyndarmál á sínum tíma. Stöng öryggisgæsla var í tengslum við þær. Sjómenn fengu ekki að fara í land af ótta viðað gáleysislegt tal þeirra næði eyrum einhverra sem gætu verið vinveittir Þjóðverjum. Sömuleiðis var Hvalfjarðar vandlega gætt. Ljósmyndatökur voru alfarið bannaðar. Bandamenn óttuðust alltaf að njósnarar væru á Íslandi. Íslenskir fjölmiðlar virðast hafa verið stranglega ritskoðaðir. Engar fregnir virðast hafa verið fluttar hér á landi af siglingum þessara skipalesta eða afdrifum þeirra, jafnvel þótt Þjóðverjar til að mynda gerðu mikið úr því greina frá því þegar þeir unnu sigra sína gegn þeim.

Nokkrar blaðagreinar hafa birst í íslenskum tímaritum og dagblöðum en þær eru í raun ótrúlega fáar og hafa birst á margra áratuga tímabili. Að sama skapi er ekki mikið um heimildir í bókum um sögu hernámsins sem hafa komið út hér á landi þótt aðeins hafi ræst úr á seinni árum. Þögnin um Íshafsskipalestirnar kann að stafa af því að fátt er um samtímaheimildir á íslensku þar sem fjölmiðlarnir voru ritskoðaðir. Auk þess var framkvæmd siglinganna alfarið á ábyrgð Breta og Bandaríkjamanna en íslensk stjórnvöld komu ekki nærri. Síðan má velta fyrir sér hvort gamaldags kaldastríðshugsunarháttur hafi ráðið ríkjum. Að það hafi hreinlega ekki þótt rétt að hampa því um of að Ísland gegndi lykilhlutverki sem bækistöð við að koma aðstoð frá Bretum og Bandaríkjamönnum til herafla Sovétríkjanna þegar útlitið var hvað tvísýnast á árunum 1941 og 1942."

Það er löngu kominn tími til að breyta þessu, og finna nýja nálgun á hlutverk Íslands í seinni heimsstyrjöldinni. Ég fer aðeins yfir mikilvægi þessara siglinga hér í þessu myndbandi:

Það

Ég hef alltaf verið á móti veiðigjaldi.

Það er algerlega galið að búa til sértæka skatta á atvinnuvegina, hvaða nafni sem þeir nefnast. Það á að skapa þessum atvinnuvegum skilyrði til að þeir dafni svo þeir geti greitt starfsfólki sínu góð laun, keypt þjónustu og fjárfest í tækjum og búnaði. Þannig skapa þeir ruðningsáhrif sem koma öllu þjóðfélaginu til góða. Ríki og sveitarfélög ná sínum bita af kökunni fyrir rest og þarf ekkert veiðigjald til.

Með því að smella hér má lesa grein sem ég skrifaði sumarið 2004 .

Afstaða mín til veiðiskattsins hefur ekkert breyst síðan þá.

Hættið þessu bulli.

Við eigum ekki að gefa neinn afslátt á þessum rétti okkar að uppfylltum þessum skilyrðum.

Hvalir eru náttúruauðlind, spendýr sem hafa verið nýtt frá örófi alda af mannskepnunni til matar og annarra nytja.

Ég vann í hvalstöðinni í Hvalfirði tvær vertíðar sumrin 2009 og 2010 (sjá myndir). Þar kynntist ég hvalveiðunum mjög vel af eigin raun.

Þessar veiðar eru græn stóriðja. Mengun er í algeru lágmarki sem og útblástur gróðurhúsalofttegunda. Þjóðin þarf ekki að kosta miklu til að stunda þær, það þarf hvorki að virkja, leggja vegi né spilla náttúrunni óafturkræft og varanlega með neinum hætti til að stunda þennan rekstur. Þessi starfsemi skapar mörg störf sem eru vel launuð. Við eigum öll að sameinast um að styðja við hvalveiðarnar með ráðum og dáð. 

Ég minnist dvalar minnar í Hvalfirði með gleði og stolti.

Ef ég hefði ekki farið á vertíðar þar þá er næsta óvíst að þessi bók sem ég nefni hér fyrir neðan hefði orðið til, og þessi mikilvæga saga þar með sögð. Myndbandið hér fyrir neðan var tekið upp í gamla herbraggahverfi Hvals hf. í Hvalfirði nú um helgina. Gömlu myndirnar sem sjást eru einstakar og sýna m. a. herskip á þessum fallega firði fyrir 70 árum:

Mér finnst þessi mynd segja mikið:

Myndin sýnir brottflutta umfram aðflutta síðan á 19.öld. Hún er á vef Gagnauga og það má sjá hana nánar með því að smella hér.  

Eitt vantar inn í þessar tölur og það eru allir Íslendingarnir sem starfa nú erlendis en eru enn með lögheimili hér á landi - hversu lengi sem það mun nú vara....

Það er fjölmargt fólk í þeim hópi.